การวัดและประเมินผลการเรียนรู้

          การวัดและประเมินผลการเรียนรู้ เพื่อปรับปรุงการจัดการเรียนรู้และสรุปผลการเรียนรู้ ให้ถือปฏิบัติดังนี้

ระดับประถมศึกษา

การประเมินผลการเรียนรู้ตามกลุ่มสาระการเรียนรู้/รายวิชา

          การประเมินผลการเรียนรู้ตามกลุ่มสาระการเรียนรู้รายวิชา ระดับประถมศึกษา กำหนดให้มีการ ประเมินผลการเรียนของผู้เรียน 4 ครั้ง ได้แก่ ภาคต้น 2 ครั้ง และภาคปลาย 2 ครั้ง โดยสรุปผลการเรียน เป็นรายปี มีรายละเอียด ดังนี้

  1. การประเมินผลการเรียนครั้งที่ 1 – 4
    2. การประเมินผลการเรียนครั้งที่ 1 – 4 เป็นการประเมินผลการเรียนตามตัวชี้วัดผลการเรียนรู้ ของหลักสูตร ซึ่งแต่ละครั้ง มีคะแนนเต็ม 100 คะแนน มีขั้นตอนการดำเนินการ ดังนี้
    • การกำหนดตัวชี้วัดผลการเรียนรู้ในการประเมินผล
      •           การกำหนดตัวชี้วัดผลการเรียนรู้ในการประเมินผล ให้กำหนดตัวชี้วัด/ผลการเรียนรู้ ในการประเมินผลการเรียนในครั้งที่ 1 – 4 โดยเมื่อประเมินผลการเรียนครบทั้ง 4 ครั้งแล้วต้องมีการประเมินครบทุก ตัวชี้วัดผลการเรียนรู้ ซึ่งบางตัวชี้วัดผลการเรียนรู้ อาจมีการประเมินมากกว่า 1 ครั้ง
    • การกำหนดสัดส่วนคะแนนระหว่างเรียนกับคะแนนหลังเรียน
      •           การกำหนดสัดส่วนคะแนนระหว่างเรียนกับคะแนนหลังเรียนให้แต่ละกลุ่มสาระการเรียนรู้/รายวิชากำหนดสัดส่วนคะแนนระหว่างเรียนกับคะแนนหลังเรียนตามธรรมชาติของกลุ่มสาระการเรียนรู้/รายวิชาโดยให้ความสำคัญของคะแนนระหว่างเรียนมากกว่าคะแนนหลังเรียน เช่น 60:40 70:30 หรือ 80:20
    • การประเมินระหว่างเรียน (Formative Assessment)
      •           การประเมินระหว่างเรียน ประกอบด้วย 2 ส่วน ได้แก่ การประเมินตัวชี้วัดผลการเรียนรู้ และการประเมินพฤติกรรมการเรียน
                การกำหนดสัดส่วนคะแนนตัวชี้วัดผลการเรียนรู้ กับคะแนนพฤติกรรมการเรียนให้นำคะแนนระหว่างเรียนแบ่งเป็น 2 ส่วน ได้แก่ คะแนนพฤติกรรมการเรียน 10 คะแนน และคะแนนที่เหลือเป็น คะแนนตัวชี้วัดผลการเรียนรู้ เช่น สัดส่วนคะแนนระหว่างเรียนกับคะแนนหลังเรียน เป็น 70:30 ให้นำคะแนน 70 คะแนน มาแบ่งเป็นคะแนนพฤติกรรมการเรียน 10 คะแนน กับคะแนนตัวชี้วัดผลการเรียนรู้ 60 คะแนน
การประเมินตัวชี้วัด/ผลการเรียนรู้
          การประเมินตัวชี้วัดผลการเรียนรู้เป็นการประเมินผลย่อยเพื่อพัฒนาการเรียนรู้ของผู้เรียน โดยใช้วิธีการและเครื่องมือการประเมินที่หลากหลาย เน้นการประเมินตามสภาพจริง (Authentic Assessment) เช่น การทำแฟ้มสะสมงาน การทำงานที่เน้นการปฏิบัติ การทำรายงาน การสร้างผลงาน การทดสอบย่อย และ การทดสอบรายหน่วยการเรียนรู้ เป็นต้น
          การประเมินตัวชี้วัดผลการเรียนรู้ของแต่ละครั้งในครั้งที่ 1 – 4 ต้องประเมิน 3 ด้านดังต่อไปนี้
  1. ด้านความรู้ความคิด (Knowledge – K) เป็นการประเมินความรู้ ความคิดของนักเรียนตาม สาระของตัวชี้วัดกลุ่มสาระการเรียนรู้รายวิชา ซึ่งประเมินได้ 6 ระดับ ได้แก่ ความจำ (Remember) ความเข้าใจ (Understand) การประยุกต์ใช้ (Apply) การวิเคราะห์ (Analyze) การประเมินค่า (Evaluation) และความคิดสร้างสรรค์ (Creative)
  2. ด้านทักษะกระบวนการ (Process – P) เป็นการประเมินทักษะหรือกระบวนการทำงานของ นักเรียนตามสาระ หรือธรรมชาติของกลุ่มสาระการเรียนรู้รายวิชา เช่น ทักษะการเขียน ทักษะการคิดคำนวณ ทักษะการสืบค้นข้อมูล กระบวนการคิด กระบวนการทำงานกลุ่ม เป็นต้น
  3. ด้านคุณลักษณะ/เจตคติ (Attribute/Attitude – A) เป็นการประเมินคุณลักษณะหรือเจตคติ ของนักเรียนตามสาระ หรือธรรมชาติของกลุ่มสาระการเรียนรู้รายวิชา เช่น การยอมรับความคิดเห็นของ ผู้อื่น การเป็นผู้นำ และความซาบซึ้งในคุณค่าของวรรณคดี เป็นต้น
          ผลการประเมินบางตัวชี้วัด/ผลการเรียนรู้สามารถให้คะแนนได้ครบทั้งด้านความรู้/ความคิดทักษะ/กระบวนการ และคุณลักษณะ/เจตคติ แต่บางตัวชี้วัดผลการเรียนรู้อาจให้คะแนนได้ไม่ครบทุกด้าน
          กลุ่มสาระการเรียนรู้รายวิชาต้องกำหนดสัดส่วนคะแนนทั้ง 3 ด้าน อย่างเหมาะสมตามธรรมชาติ ของกลุ่มสาระการเรียนรู้รายวิชา ซึ่งเมื่อรวมแล้วต้องได้เท่ากับคะแนนตัวชี้วัดผลการเรียนรู้ ที่กำหนดไว้ เช่น กำหนดด้านความรู้ความคิด : ด้านทักษะกระบวนการ : ด้านคุณลักษณะ/เจตคติ เป็น 30:20:10 ซึ่ง เมื่อรวมแล้วได้ 60 คะแนน ตามคะแนนตัวชี้วัดผลการเรียนรู้ที่กำหนดไว้


          ผู้เรียนทุกคนต้องผ่านทุกตัวชี้วัด/ผลการเรียนรู้ เกณฑ์ที่ใช้ในการตัดสินผลการประเมินผลการเรียนรู้ระหว่างเรียน ให้แต่ละกลุ่มสาระการเรียนรู้พิจารณาตามความเหมาะสม เช่น ร้อยละ 50 ร้อยละ 60 หรือ ร้อยละ 70 แต่ผู้เรียนทุกคนต้องผ่านทุกตัวชี้วัด/ผลการเรียนรู้ ตามเกณฑ์ขั้นต่ำร้อยละ 50 หาก “ไม่ผ่าน” เกณฑ์ขั้นต่ำ หรือได้คะแนนรวมทุกตัวชี้วัด/ผลการเรียนรู้ ไม่ถึงร้อยละ 50 ของคะแนน เต็ม ผู้สอนต้องหาแนวทางในการแก้ไขข้อบกพร่องของผู้เรียนให้สามารถผ่านตัวชี้วัด/ผลการเรียนรู้นั้น เมื่อนักเรียนได้รับการซ่อมเสริมจนผ่านแล้วให้ได้คะแนนร้อยละ 50 ของคะแนนเต็มเท่านั้น

การประเมินพฤติกรรมการเรียน
          การประเมินพฤติกรรมการเรียนในครั้งที่ 1 – 4 แต่ละครั้งมีคะแนนเต็ม 10 คะแนนโดยให้แต่ละกลุ่ม สาระการเรียนรู้/รายวิชา พิจารณาเลือกหัวข้อที่สอดคล้องกับธรรมชาติของกลุ่มสาระการเรียนรู้/รายวิชา จำนวนไม่น้อยกว่า 3 หัวข้อ ดังต่อไปนี้
  1. ตรงต่อเวลา
  2. ตั้งใจเรียนและตั้งใจทำงานที่ได้รับมอบหมาย
  3. ให้ความร่วมมือในการทำกิจกรรมต่าง ๆ
    • ให้ความร่วมมือในการตอบคำถาม
    • ให้ความร่วมมือในการแสดงความคิดเห็น
  4. มีความรับผิดชอบ
    • เข้าเรียนสม่ำเสมอ
    • นำอุปกรณ์การเรียนมาครบถ้วนสม่ำเสมอ
    • ทำงานครบถ้วน
    • ส่งการบ้านงานที่ได้รับมอบหมายตามเวลาที่กำหนด
  5. ทำงานร่วมกับผู้อื่นได้
    • การประเมินหลังเรียน (Summative Assessment)
      •           การประเมินหลังเรียน เป็นการวัดและประเมินผลรวมเพื่อตัดสินผลการเรียนของผู้เรียน ทั้งด้านความรู้ความคิด ทักษะกระบวนการ และคุณลักษณะเจตคติ โดยใช้แบบทดสอบหรือแบบวัดการปฏิบัติ ตามตัวชี้วัดผลการเรียนรู้ของแต่ละครั้งในครั้งที่ 1 - 4
                ผู้สอนต้องกำหนดคะแนนเต็มของการประเมินหลังเรียนตามที่กำหนดสัดส่วนไว้ เช่น สัดส่วนคะแนนระหว่างเรียนกับคะแนนหลังเรียน เป็น 70:30 คะแนนเต็มของการประเมินระหว่างเรียนคือ 70 และการประเมินหลังเรียน คือ 30
                การประเมินหลังเรียน เป็นการวัดและประเมินผลเพื่อตัดสินผลการเรียนของผู้เรียน คะแนนที่ผู้เรียนได้ถือว่าเป็นผลการเรียนรู้จริงของผู้เรียน แม้ว่าผู้เรียนสอบได้คะแนนไม่ผ่านเกณฑ์ร้อยละ 50 ของคะแนนเต็ม ไม่ต้องสอบแก้ตัว
                กรณีที่ผู้สอนมีความเห็นว่าจำเป็นต้องสอนซ่อมเสริมให้กับผู้เรียน สามารถดำเนินการสอน ซ่อมเสริมและสอบซ่อมได้เพื่อให้ผู้เรียนมีความรู้ ความเข้าใจแล้วให้คะแนนร้อยละ 50 ของคะแนนเต็มโดย บันทึกคะแนนสอบแก้ตัวเก็บไว้ แต่ไม่ต้องแก้ไขคะแนนสอบ เพื่อให้การประเมินหลังการเรียนสะท้อน ความสามารถที่แท้จริงของผู้เรียน คะแนนสอบแก้ตัวที่บันทึกไว้จะนำมาใช้เมื่อผู้เรียนมีระดับผลการเรียนตาม กลุ่มสาระการเรียนรู้รายวิชาตลอดปี ไม่ผ่านเกณฑ์ ร้อยละ 50 (คะแนนเฉลี่ยครั้งที่ 1 - 4 ได้ 0 – 49.99 คะแนน) เพื่อใช้แสดงเป็นระดับผลการสอบแก้ตัว (แก้จากระดับผลการเรียนจาก 0.0 เป็น 1.0)
    • การสรุปผลการเรียนครั้งที่ 1 – 4
      •           การสรุปผลการเรียนของแต่ละครั้งในครั้งที่ 1 – 4 เป็นการรวมคะแนนระหว่างเรียนกับ คะแนนหลังเรียน ซึ่งแต่ละครั้งมีคะแนนเต็ม 100 คะแนน
การกำหนดสัดส่วนคะแนนระหว่างเรียน กับ คะแนนหลังเรียน แสดงได้ดังตาราง ต่อไปนี้

สัดส่วนคะแนน

ระหว่างเรียน : หลังเรียน

Formative : Summative

คะแนนระหว่างเรียน (Formative)

คะแนนหลังเรียน

(Summative)

การเรียนรู้ตาม

ตัวชี้วัด/ผลการ

เรียนรู้ (KPA)

 พฤติกรรมการเรียน
60 : 40 50 10 40
70 : 30 60 10 30
80 : 20 70 10 20
          การสรุประดับผลการเรียนตามกลุ่มสาระการเรียนรู้/รายวิชาตลอดปี
          การสรุประดับผลการเรียนตามกลุ่มสาระการเรียนรู้รายวิชาตลอดปี เป็นการแสดงระดับผลการเรียนของผู้เรียนตามกลุ่มสาระการเรียนรู้รายวิชาตลอดปีการศึกษา โดยการนำคะแนนที่ได้จากการประเมิน ครั้งที่ 1 ครั้งที่ 2 ครั้งที่ 3 และครั้งที่ 4 มารวมกัน เพื่อหาค่าเฉลี่ยร้อยละ แล้วนำไปเทียบกับเกณฑ์ 8 ระดับ ดังตาราง
ค่าเฉลี่ยร้อยละ ระดับผลการเรียน ความหมาย
80.00 – 100 4.0 ดีเยี่ยม
75.00 – 79.99 3.5 ดีมาก
70.00 – 74.99 3.0 ดี
65.00 – 69.99 2.5 ค่อนข้างดี
60.00 – 64.99 2.0 ปานกลาง
55.00 – 59.99 1.5 พอใช้
50.00 – 54.99 1.0 ผ่านเกณฑ์ขั้นต่ำ
0 – 49.99 0.0 ไม่ผ่านเกณฑ์

          กรณีที่เมื่อเทียบกับเกณฑ์แล้วผู้เรียนไม่ผ่านเกณฑ์ คือ ได้ค่าเฉลี่ยไม่ถึงร้อยละ 50.00 จัดให้มีการ สอบแก้ตัว (สามารถนำผลการสอบแก้ตัวที่ดำเนินการในข้อ 1.4 มาใช้ได้) และเมื่อสอบผ่านแล้วให้ได้ระดับ ผลการเรียน (แก้ไข) 1.0 โดยผู้เรียนต้องลงทะเบียนการสอบแก้ตัว

การสรุประดับผลการเรียนตลอดปี
          การสรุประดับผลการเรียนตลอดปี เป็นการแสดงระดับผลการเรียนของผู้เรียนทุกกลุ่มสาระการเรียนรู้รายวิชาตลอดปีการศึกษา โดยการนำระดับผลการเรียนของแต่ละกลุ่มสาระการเรียนรู้รายวิชา คูณกับน้ำหนักของแต่ละกลุ่มสาระการเรียนรู้รายวิชา นำผลที่ได้มารวมกัน แล้วหารด้วยน้ำหนักรวมของแต่ ละกลุ่มสาระการเรียนรู้รายวิชา คิดทศนิยม 2 ตำแหน่ง โดยไม่ปัดทศนิยม